Alsace, nergens zijn wijn en gastronomie zo verweven…

Vlakbij België. Op 4 à 5 uur ben je van Brussel in Colmar, de wijnhoofdstad van de Alsace (of Elzas); Ideaal als verlengd weekend trip of stopplaats tijdens je vakantiereis naar Zuid Frankrijk, Italië, Oostenrijk, Balkan…

Toeristische topper

alsace1webDe Elzas is een mozaïek van kleine, pittoreske dorpjes, met telkens één hoofdstraat waar alles om draait. De zijstraten zijn direct minder druk, alles is goed te voet te doen. Eigenlijk zijn alle dorpjes een beetje een museum op zich: vakwerkbouwstijl, unieke kleurencombinatie, bloemen etalages… De auto, die parkeer je best aan de buitenkant van het dorpje. (De Elzas moet je met de fiets of moto doen, behalve als je wijn wil meebrengen.)
De meeste bezienswaardigheden zijn langs de “Route Du Vin”, aangeduid met speciale borden. Het toeristisch centrum van de Elzas ligt tussen Saint-Hyppolite en Eguisheim. Elders is er uiteraard ook veel te beleven. Enkele toppers :

  • Obernay (in het noorden) is één van de grotere stadjes en brengt je direct in de juiste sfeer. Gezellige winkelstraatjes en terrasjes in overvloed. Dus lekker eten en drinken is geen probleem. En de typische Alsace sfeer zie je aan de vakwerkhuizen, de lokale specialiteiten en de Duits-Franse sfeer, mooi vertolkt door het Elzas dialect.
  • Kasteel Haute Koeningsburg. In de omgeving van Saint-Hyppolite kan je de heuvels inrijden naar één van de grootste en mooiste kastelen van Frankrijk. Onderweg kan je een heuse roofvogelshow bijwonen, ideale verpozing met de kinderen.
  • Ribeauvillé. Persoonlijk vind ik dit het gezelligste stadje van de Elzas. Mooie natuurwandelingen naar de 3 ruïnes op de heuvels; mooie winkels met de typische Alsace tafellakens en decoraties; en echt lekkere Alsace keuken. Natuurlijk zijn er genoeg zeer goede wijnboeren zoals Trimbach en Muller (in Bergheim, dorpje ernaast).
  • Riquewhir. Eén van de gekendste dorpjes, dus druk in de zomer. Maar, hier wacht wel de echte Elzas top wijn op jouw, nl. Hugel. Elke wijnliefhebber moet dit geproefd hebben.
  • Kaysersberg. Iets meer cultuur activiteit zoals bezoek aan de kerk en bezoek aan “achter de kerk”. Daar is een open graf met skeletten, inclusief een heel verhaal en legende. Ook het huis van dokter Albert Schweizer, wat verder in de stad, is een mooi museum. Vlakbij vind je het tweede top domein van de Elzas, nl.  Domaine Weinbach (de gezusters Faller). Dit domein is bij mijn weten het enige “Clos” in de Elzas, dwz. een ommuurde wijngaard. Enkel te bezoeken op afspraak, maar van dit bezoek ga je nog jaren genieten. Mooie Clos, uitstekende wijnen. Enige minpuntje, hun wijnen zijn helaas prijzig.
  • Eguisheim. Mooi gezellig stadje, met cirkelvormige straten. Leuke terrasjes en goede hotels. In de regio zijn talloze top wijnboeren zoals Jos Meyer in Wintzenheim, Ehrahrt in Wettolsheim, Zind-Humbrecht in Turckheim… En toeristische uitstappen naar verschillende kastelen (bv. Le château du Hohlandsbourg) of naar de stad Colmar zijn voorbeelden.
  • Er is nog oneindig veel meer, denk maar aan Strasbourg, dat een city trip op zichzelf waard is. Of de Vogezen, …

Eigenzinnige wijnstreek, Frans-Duitse mix

De Elzas is gekend voor zijn mono-cépage wijnen. Op de grens Frankrijk-Duitsland is de invloed van beide wijnlanden duidelijk te herkennen. De druiven zoals Riesling, zijn eerder Duits georiënteerd. Maar de Pinot Noir met houtlagering geeft een Frans tintje aan deze fruitige, elegante rode wijn.

  • Pinot Blanc (alscedruifwit): De lichtste en minst kruidige van de Elzas komt dikwijls verrassend fris over. Ideaal om te verkoelen op een terrasje na een inspannende wandeling of fietstocht.
  • Muscat (wit): fruitig, kruidig en soms iets zoeter. Wil je bij aankomst onmiddellijk de Alsace wijnsfeer beleven, start dan met een droge Muscat op een terras met uitzicht op de vele wijngaarden. Succes verzekerd!
  • Riesling (wit): De topdruif voor de Elzas. Bestaat in droge, eerder lichte stijl alsook in iets zoetere en vollere stijl. Perfect bij vis en gevogelte, dus ideaal bij één van de lokale Elzas specialiteiten.
  • Pinot Gris (wit) : Kracht, fruit en kruiden is het karakter van een goede Pinot Gris. Kan alles aan, van Aperitief tot vleesgerechten.
  • Gewurztraminer (wit) : Uitstekende zoete wijn, die verrassend toegankelijk is. Drink een goede Gewurz (Vendange Tardive) als digestief, en je zal oneindig nagenieten. Als je deze wijn niet kent, probeer dan eerst een glas in een goed restaurant.
  • Pinot Noir (rood) : De enige rode wijn. Sterk in opkomst de laatste jaren. De Elzas Pinot Noir is frisser en fruitiger dan een Pinot Noir uit de Bourgogne. Proef zeker ook een Pinot Noir Barriques, die korte tijd gerijpt is in houten vaten. Bv. Hugel heeft prachtige Pinot Noirs om te proeven. Meestal best koel serveren.

Enkele belangrijke indicaties op het etiket van een vin d’Alsace. Grand-Cru betekent dat de wijndruiven uit de beste wijngaarden komen en deze wijngaarden zijn wettelijk vastgelegd.
Vendange Tardive betekent late oogst. De druiven worden later geoogst dan normaal en geven dikwijls een zoetere, intensere en vollere wijn.
Edelzwicker of Gentil betekent dat de wijn een assemblage is van meerdere druiven, eerder de uitzondering in de Alsace.
En nu je er toch bent, probeer zeker ook de Crémant d’Alsace, uitstekende schuimwijn.

Biodynamische wijnen of organische wijnen zijn in de Elzas steeds meer en meer in trek. Zeker proberen als he daar bent. Een aanrader is Marc Kreydenweiss (te Andlau). Marc wordt aanzien als “het voorbeeld”.

Tips

Hotels:

  • Hotel Best Western Le Schoenenbourg, Riquewhir. Verzorgd 3 sterren hotel aan de rand van Riquewhir, met mooi buiten-zwembad. Hun restaurant is minder, maar in de buurt vind je wel genoeg lekkere brasseries.
  • Hotel-Restaurant Le Parc, St-Hyppolite (vlak bij Ribeauvillé). Zeer verzorgd 4 sterren hotel, rustige ligging en met zwembad. Tevens uitstekend Winstub als bistro en uitstekende bar om ’s avonds te verpozen (binnen of op het terras). Ze hebben ook een gastronomisch restaurant, maar dit is eerder duur, eet in hun prima Winstub of ga eten in Bergheim of Ribeauvillé.
  • Hotel Hostellerie du Chateau, Eguisheim. Ligt midden in stad, vlak bij de kerk en zeer centraal. Mooie, verzorgde kamers. Voorzien enkel ontbijt, er is geen restaurant… maar zoals overal in de Elzas, Bistro’s genoeg in de buurt.
  • Hotel Le Chambard Kaysersberg. Centrale ligging en zeer verzorgd klasse hotel met uitstekend restaurant en wijnbistro.

Restaurants/Bistro’s:

  • Restaurant Chez Norbert, Bergheim. Verzorgde traditionele keuken en bieden verschillende wijnen per glas. Let wel: ze verwachten dat je een menu neemt in het weekend.
  • Chez ami’s Fritz, Ribeauvillé. Halverwege de hoofdstraat aan de linkse kant. Je moet door een gangetje gaan waar het terras al begint. Er is ook binnen plaats. Is groot, er komen groepen en is dus druk, maar de streekkeuken is zeer goed.
  • La table du gourmet, Riquewhir. Uitstekend restaurant (één Michelin ster!) met mix tussen traditie en de nieuwe keuken. Mooie inrichting en ze schenken uitstekende Elzas wijnen per glas. Ruime wijnkaart.
  • Au Lion D’or, Kaysersberg. Excelente streekgerechten, en goede wijnkaart (bv hier Dom. Weinbach proeven). Zeker hun Creme Brulé proberen.
  • Auberge des 3 châteaux, Eguisheim. Excellent streek-restaurant. Uw plaats reserveren is noodzakelijk,. Twintig minuten na openen is het al volzet, want iedereen weet dat het hier goed toeven is. Eén woord, fantastisch!

Info & lectuur

  • Groene Michelin gids “Elzas, Vogezen en Champagne”
  • De website van Vin d’Alsace bevat oneindig veel info.
  • De Franse wijnreis-bijbel van Michelin: “De wijnregio’s van Frankrijk” geeft eveneens heel wat nuttige tips.